La Traviata
Operayı keşfet.

Opera başlamadan önce orkestranın çaldığı giriş müziğidir. Uvertür, operaların en ilgi çekici bölümlerinden biridir.

İlk kez 1853 yılında Venedik’te sahnelenen bu 3 dakikalık kısa ama melodik açıdan zengin uvertürde dinleyici hayal etmekte özgür bırakılır. Yumuşak, tiz yaylılarla başlar, ardından operanın ana aşk teması gelir, daha sonra bu tema daha düşük yaylılarda çalınırken daha yüksek çalgılar melodiyi süsler.

Zarif bir hüzünle örülü uvertür bittiğinde perde, neşeli bir partiye açılır. Uzun süredir hastalıkla boğuşan Violetta’nın yeniden sağlığına kavuşması kutlanmaktadır. Violetta, özgürlüğüne düşkün, güzelliğiyle çevresindekileri büyüleyen bir kadındır. Violetta’nın hayranı Alfredo’da partiye gelir. Konuklar, güzel sesli Alfredo’dan bir brindisi söylemesini ister. Önce çekingen davranan Alfredo, uzun zamandır tanışmak için can attığı Violetta’nın ricasıyla şarkısına başlar.

Yaklaşık 3 dakika süren bu arya, melodisi en meşhur eserlerden biridir, dinleyiciler isteseler de istemeseler de partiye katılır.

Brindisi, İtalyanca bir kelimedir. Kadeh kaldırma, birlikte içme anlamına gelir. Bu terim operada sıklıkla kullanılır. Tipik olarak, bir opera brindisisinde, bir karakter solo bir melodi eşliğinde bir kadeh kaldırır ve daha sonra tüm topluluk nakarata katılır.

Kadeh kaldırma kültürü, ortak bir içecek eşliğinde iyi dilekleri paylaşma ve toplumsal bağı güçlendirme ve birlik duygusunu pekiştirmek geleneğidir.

Antik Yunan’da tanrılara şükran sunmak amacıyla şarap kadehleri kaldırılır ve dökülürdü. Şaman topluluklarında alkollü içki veya kımız (fermente kısrak sütü) ritüellerde tanrılara, ruhlara ve atalara sunulurdu. Bu sunum sırasında kadeh (veya kap) göğe kaldırılır, ruhlarla paylaşma anlamı taşırdı. Kadeh kaldırma kültürü Antik Yunan’daki dini ritüellerden doğmuş; günümüzde ise kutlama ve iyi dileklerin ifadesi haline gelmiştir.

Parti coşkuyla sürerken, Violetta aniden öksürmeye başlar ve fenalaşır. Konuklarını telaşlandırmak istemez; herkese eğlenceye devam etmelerini, kendisinin biraz dinleneceğini söyleyerek kenara çekilir. Ancak Alfredo onun ardından gider ve sonunda Violetta ile baş başa kalır.

Üç dakikalık bu kısa düet, bir kadını etkilemeye çalışan erkek ve başka birini bulmasını söyleyen kadının duygularını anlatır.

Kutlama biter. Önce Alfredo sonra diğer davetliler, Violetta’ya teşekkür ederek evden ayrılırlar. Violetta yalnız kalır.

9 dakika kadar süren bu bölüm, sopranoların yeteneklerini gösterebilmesi için yazılmış Verdi nin bir hediyesidir. Violetta’nın karşıt duygularını dinleriz. Ümit ve ümitsizlik arasındadır.

Alfredo ve Violetta yaklaşık 3 aydır, Paris’in dışında bir çiftlik evinde birlikte yaşamaya başlamıştır. Alfredo, Violetta ile yaşamanın huzuruyla mutluluk aryasını söyler.

Alfredo’nun keyfi bir anda kaçar. Çiftlik evinin tüm masraflarını Violetta’nın karşıladığını ve artık parasının tükenmek üzere olduğunu öğrenmiştir. Aşkın kör edici büyüsüyle bu gerçeği fark edememiştir. Büyük bir suçluluk duygusuna kapılır ve para bulmak için apar topar Paris’e gider.

Bu sırada çiftlik evine Alfredo’nun babası Germont gelir; Violetta yalnızdır. Baba, Violetta’nın geçmişte birçok sevgilisi olduğunu öğrenmiş, onu da oğlunu baştan çıkaran bir kadın sanmıştır. Ancak Violetta ile konuştukça hakikati kavrar ve yavaş yavaş ona saygı duymaya, hatta sevmeye başlar. Yine de ailesinin geleceğini düşünerek, Violetta’dan son bir fedakârlık yapmasını ister.

Baba Germont, sonunda Violetta’dan istediği sözü alır. Violetta, Alfredo’nun kız kardeşinin mutluluğu ve ailesinin huzuru uğruna, büyük bir fedakârlıkla bu ilişkiyi sonlandırmaya karar verir. Alfredo’ya bir mektup yazarak evi terk edecektir. Ancak mektubun inandırıcı olması için acı dolu cümleler ekler: “Çiftlikten ve senden sıkıldım; eski eğlence dolu hayatıma, Baron’a dönüyorum.”

Violetta’nın ayrılışından sonra Alfredo, büyük bir mutluluk içindedir. Artık babasının gelişini sabırsızlıkla beklemektedir. Tam o sırada kapıda beliren bir adam, bu evden ayrılan arabadaki bir kadının kendisine gönderdiği bir mektubu teslim eder. Alfredo mektubu açar açmaz bütün dünyası yıkılır; Violetta’nın satırlarını okudukça deliye döner. O an sahneye giren babası Germont, oğlunun acısını görür ve onu teselli etmeye çalışır.

Bu parçada, ailesinin mutluluğu için oğluna yalvaran bir babanın duygularına şahit oluruz.

Mektubun yarattığı sarsıntı içindeki Alfredo, babasının yalvarışlarına kulak vermez. Kıskançlık ve öfkeye kapılmıştır; Violetta’dan intikam almak için sahneden ayrılır.

Bu sırada Violetta, Paris’teki bir partiye gitmiş, eski sevgilisi Baron’u da oraya çağırmıştır. Alfredo da aynı partiye gider. Violetta, ilişkilerinin artık bittiğini bir kez daha dile getirir. Bunun üzerine iyice hiddetlenen Alfredo, herkesin gözü önünde cebinden çıkardığı paraları Violetta’ya fırlatır: Borcunu ödemiştir.

Salon sessizliğe bürünür; herkes Alfredo’nun davranışını ayıplar. Kalbi paramparça olan Violetta, bir gün yaptığı fedakârlığın anlaşılacağını söyleyerek sahneden çıkar. Öfkeye kapılan Baron ise Alfredo’yu düelloya davet eder.

Yaylıların yumuşak ve ince sesinin hâkim olduğu kısa bir prelüd ile perde açılır. Adeta bir ağıt gibi; dinleyiciyi Violetta’nın acısına hazırlar.

Prelüd, bir eserin veya konserin başında, asıl parçadan önce çalınan kısa giriş müziğidir. Zamanla başlı başına bir eser türü olmuştur.

Prelüd sonrası perde Violetta’nın evinde açılır. Hastalığı ilerlemiş ve moralsiz Violetta, yardımcısının getirdiği mektupla heyecanlanır. Mektup Alfredo’nun babasındandır. Düello sonucunda Baron yaralanmış, Alfredo ise iyi durumdadır. Baba sonunda her şeyi açıklamıştır. Alfredo, Violetta’dan af dilemek için yoldadır.

Alfredo ve babası Violetta’nın evindedir. Çitlikteki ayrılık gününden aylar sonra Violetta ve Alfredo tekrar kavuşur.

Baba Germont, Violetta’nın ölmek üzere olduğunu anlar; “Budala ihtiyar! Sebep olduğun felaketi şimdi görebilirsin!” Violetta’nın vedasıyla opera sonlanır.